Δευτέρα, 6 Ιουλίου 2009

paul wittgenstein maurice ravel

_____________________________________________






Paul και Ludwig Wittgenstein

_________________________________________________________

"Ο μεγάλος μαέστρος Μπρούνο Βάλτερ αναπολεί στην αυτοβιογραφία του “Θέμα και Παραλλαγές”, τα χρόνια της νεότητας του όταν σύχναζε στο σπίτι των Βίτγκενσταιν, το Wittgenstein Palace. Από τις πιο πλούσιες οικογένειας της Αυστρίας των Αψβούργων, οι Βίτγκενσταιν ήσαν επιφανείς  και αυθεντικοί λάτρεις των τεχνών και ειδικά της μουσικής. Στα σαλόνια τους σύχναζαν, στο γύρισμα του 19ου-20ου αι., ο Μπράμς, ο Μαλερ, ο Γιόαχιμ κ.α. Οι Βίτγκενσταιν είχαν στην κατοχή τους έργα (ζωγραφικής και γλυπτικής), των Κλίμτ, Ροντέν, Κλίνγκερ, καθώς και πολύτιμα χειρόγραφα των Μπαχ, Μότσαρτ, Μπετόβεν, Μπράμς, Βάγκνερ…."



"Το μεγαλόπρεπο κλιμακοστάσιο του αρχοντικού των Βίτγκενσταιν"

"Σε αυτό το περιβάλλον μεγάλωσε ένα από τα οκτώ παιδιά της οικογένειας, ο Paul (1887-1961),  που έγινε μουσικός. Σολίστ πιάνου.[...] Μεγάλωσε παίζοντας ντουέτα με τον Richard Strauss και άλλα έργα με το κουαρτέτο του Γιόαχιμ."


"Ο Paul Wittgenstein τρίτος από δεξιά. Πρώτος από δεξιά ο αδελφός του Ludwig"


Δεύτερος από αριστερά ο Paul. Πρώτος από δεξιά ο Ludwig

"Δάσκαλος του στο πιάνο, ο σπουδαίος Theodore Leschetizky. Tο 1913 άρχισε την σολιστική του καριέρα . Δύσκολα χρόνια επρόκειτο να έρθουν. Οκτώ μήνες αργότερα ξεσπάει ο Α Παγκόσμιος πόλεμος. Τον πρώτο κιόλας μήνα τραυματίζεται και του κόβουν το δεξί χέρι ( Αύγουστος 1914).
Επιστρέφει στην Βιέννη και προσπαθεί για μια καριέρα με έργα για αριστερό χέρι.

Την μοίρα του Paul είχε βιώσει ο Ούγγρος πιανίστας και συνθέτης κόμης Geza Zichy(1849-1924), για άλλους λιγότερο ηρωικούς λόγους. Αιτία της αναπηρίας του ένα κυνηγετικό ατύχημα.
Ο Ludwig Berger, σύγχρονος του Μπετόβεν, συνέθεσε και έπαιζε έργα για αριστερό χέρι, όταν υπέστη κάποια παράλυση.
Ο Σκριάμπιν συνέθεσε το Πρελούδιο και Νυκτερινό op.9, όταν κάποια εποχή υπέφερε λόγω υπερβολικής εξάσκησης.
Από τις 53 σπουδές του Godowsky πάνω σε σπουδές του Σοπέν, οι 22 είναι για αριστερό χέρι. Υπάρχουν μεμονωμένα μικρά έργα των Μπάρτοκ, Ρέγκερ, Σένς Σάνς, όπως και κάποιων “επιδειξιμανών” του 19ου αι., των παγκοσμίως αγνώστων Alex. Dreyschock και Adolfo Fumagalli.
Και βέβαια, τελικά αλλά όχι τελευταία, η περίφημη μεταγραφή της γνωστής μας Chaconne του Μπαχ από τον Μπράμς."


Ludwig και Paul Wittgenstein.

"Οι παραγγελίες του Βίτγκενσταιν για κονσέρτα είχαν σαν αποτέλεσμα την παραγωγή περίπου 15 τέτοιων κονσέρτων. Από αυτά κάποια έμειναν στο ρεπερτόριο του πιάνου. Σημαντικότερο όλων το έξοχο πιανιστικό κονσέρτο για αριστερό χέρι του Μωρίς Ραβέλ(1931). Υπάρχουν μερικά πολύ χαρακτηριστικά και διασκεδαστικά στοιχεία για αυτή την σύνθεση. Ο Βίτγκενσταιν θέλησε να παρέμβει σε κάποια σημεία του έργου. Συνάντησε όμως την αντίδραση του συνθέτη. “Οι εκτελεστές δεν πρέπει να είναι σκλάβοι” διαμηνύει ο Βίτγκενσταιν. Και ο Ραβέλ απαντά  με απολυτότητα: ”Οι  εκτελεστές ΕΙΝΑΙ σκλάβοι”. Αργότερα ο Ραβέλ αντέδρασε βίαια στην πρόθεση του Cortot να μεταγράψει το έργο για δυο χέρια. Έχουμε εδώ να κάνουμε όχι με τον απύθμενο εγωισμό του συνθέτη, αλλά αντίθετα με μια  εξαιρετική ερμηνεία των μουσικών δεδομένων. Το ηχόχρωμα και το φραζάρισμα της μουσικής είναι τελείως διαφορετικό με δεδομένο τον ρόλο που παίζει ο υπερδραστήριος  αντίχειρας του αριστερού χεριού, στη μελωδία κλπ. Ο Ραβέλ ήταν τόσο απόλυτος στην ακριβή εκτέλεση του κονσέρτου, ώστε υπάρχει η απειλή της αγωγής, από τους κληρονόμους του για όποιον μετατρέψει το έργο για δυο χέρια."




"O Paul Wittgenstein στην Ν.Υορκη το 1934."


"Την ίδια χρονιά (1931) έγραψε το κονσέρτο του για τον Βίτγκενσταιν και ο Σεργκέι Προκόφιεβ. Και εδώ υπήρχαν προβλήματα. Ο Βίτγκενσταιν  ευχαρίστησε τον Προκόφιεβ, αλλά του είπε ότι δεν θα το παίξει γιατί δεν κατάλαβε ούτε μια νότα.( Τα αναφέρει ο ίδιος ο Προκόφιεβ στα Souvenirs).Έτσι το κονσέρτο έμεινε άπαιχτο για  25 χρόνια. Πρωτοπαρουσιάστηκε το 1956 στο Βερολίνο από χειρόγραφο, από τον Γερμανό πιανίστα Siegfried Rapp, που είχε την ατυχία του Βίτγκενσταιν. Έχασε το δεξί χέρι του στον Β Παγκόσμιο πόλεμο.
Στο ίδιο βιογραφικό βιβλίο του, (Souvenirs), ο Προκόφιεβ αναφέρεται στα σχόλια του Βίτγκενσταιν για το έργο που του έγραψε ο Ρίχαρντ Στράους.  ”Πώς να ανταπεξέλθει το φτωχό μου χέρι στην ορχήστρα με τετραπλά πνευστά που έβαλε ο Στράους. Αλλά βέβαια δεν λες στον Στράους ότι η ενορχήστρωση του δεν είναι αυτό που ήθελες”."


Πηγή: http://www.tar.gr/content/content/print.php?id=456
_____________________________________________________

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου